80-20, of hoe ik mijn perfectionisme de mond snoerde

80-20, of hoe ik mijn perfectionisme de mond snoerde

pie_chart

Don’t let perfect be the enemy of good” Je kunt je hele dagen verdrinken in Facebook-quotes, ook wel motivationals genoemd. Een hoog-contrast foto (van een indrukwekkende boom of een vrij stromend riviertje of een kind dat bellen blaast of welk ander cheesy plaatje dan ook) met een tekst erop die bij voorkeur één of meer open deuren intrapt. Ik hou d’r van.

En deze had nog gelijk ook: don’t let perfect be the enemy of good. Hoe vaak heb je niet al opgegeven nog voor (of vlak nadat) je begonnen was, omdat je dacht dat je het tóch niet helemaal goed kon doen? Ik al best vaak – vaker dan ik eigenlijk zou willen. In de voeding merk ik die neiging ook bij mensen. Een half pak koekjes, want vanmiddag had ik al chocola ‘dus vandaag is toch al verpest’. Vier witte boterhammen, want de natuurwinkel is zo ver dus dat hele zuurdesem laat ik maar gewoon zitten. Argh.

Andersom heb je ook: mensen die verlammen of in paniek schieten omdat ze denken dat ik van ze verlang dat het allemaal Perfect moet. Want ja, ik schrijf in mijn blogs en voedingsplannen hoe ik denk dat ze hun voeding kunnen verbeteren. Ik schrijf niet: eet gerust af en toe een Big Mac met een Cola. Want dat is niet echt een verbetering.

Betekent dat dan dat ik je stom vind als je tóch een Big Mac eet? Dat ik boos word? Of dat je je hele gezondheid om zeep helpt als je je een keer laat gaan bij de Starbucks? Welnee. Meestal is er niks aan de hand. Sterker nog: ik doe het zelf ook wel eens. En dat is waar de 80-20 regel om de hoek komt kijken.

 

Overwegend gezond

Ons lichaam heeft een wonderbaarlijk vermogen om zichzelf te herstellen. Het heeft onder de meest barre omstandigheden maar weinig nodig om te overleven. Daarom is het meisje dat alleen kipnuggets eet, nog niet dood. Of ze echt leeft is een tweede, maar dat daargelaten.

Van dat zelfherstellend vermogen kunnen we goed gebruik maken. Er zijn in onze moderne, westerse omgeving tal van factoren die ons ziek kunnen maken. BPa bijvoorbeeld (een op oestrogenen lijkend stofje dat voorkomt in plastics en veel verpakkingen van voedingsmiddelen). Je kunt erover in paniek raken, maar dat gaan we vandaag niet doen. Ik wil je er namelijk iets anders over vertellen.

BPa is gebruikt in onderzoeken bij muizen (ja, zielig). Twee genetisch identieke muizen werden in de baarmoeder blootgesteld aan BPa. De (draag)moeder van de ene muis kreeg een ‘normaal’ muizendieet met veel granen; de (draag)moeder van de andere muis kreeg een dieet aangevuld met extra vitaminen en mineralen. Resultaat:

bron: learn.genetics.utah.edu

De ene muis werd onder invloed van het BPa dik en geel, de andere (wiens moeder een optimaal dieet had) groeide op tot een gewone muis.

Zonder verder in te willen gaan op BPa of het extreem interessante gebied van de epigenetica, wil ik maar zeggen: voeding is van essentieel belang voor een gezond lichaam. En met de juiste, gezonde voeding, kun je behoorlijk wat hebben aan gifstoffen en andere slechte verstorende stoffen, voordat je daadwerkelijk ziek wordt. Met andere woorden:

[tweetable] Met de juiste voeding houd je het zelfherstellend vermogen van het lichaam in stand![/tweetable]

 

Surviving or thriving

Betekent dat dus, dat je maar een eind weg kunt snacken, zolang je ook maar af en toe een vitamientje binnenkrijgt? Nee, natuurlijk niet. Jammer joh. Als dat zo was, hadden we geen probleem gehad, wel? De meeste mensen krijgen namelijk wel eens een vitamientje binnen (in de tomaat op hun hamburger ofzo). Dat je blijft leven, wil niet zeggen dat je ook echt gezond bent. Er is een verschil tussen surviving en thriving: een verschil tussen overleven en floreren.

De 80-20 regel is dus simpel*: eet voor (ongeveer) 80% gezond, dan kun je de 20% die je ongezond eet, prima aan. Je lichaam regelt de ‘schade’ die je met die 20% aanbrengt, zelf wel met de voorraden die je uit die 80% gezond voedsel haalt. Het is dus geen excuus om nóg maar een koekje te eten, maar wel een goede reden om niet in paniek te raken als je een keer de pizza-verleiding niet kon weerstaan. Wel effe opletten: je zit sneller aan die 20% dan je denkt.

 * Ja, ik weet dat de 80-20-regel ook nog iets anders is. Ik ben HBO-opgeleid, Pareto is er gewoon ingestampt naast SWOT, SMART, AIDA en andere nutteloze stukjes kennis.

Voorbeeldjes

Bijvoorbeeld. Ik zorg wel dat ons gezin weinig wordt blootgesteld aan BPa (door plastic flessen te vermijden en andere verpakkingen zoveel mogelijk te vervangen door glas, rvs etc). Ik maak me niet druk over eventuele BPa in mijn contactlenzen. Want ik heb wel wat belangrijkers te doen.

Bijvoorbeeld. Ik vermijd zonnebloemolie en andere linolzuurhoudende oliën wel actief, en ik zal margarine vrijwel per definitie laten staan. Ik maak me niet druk over die ene lepel mayonaise die ik per week eet. Want die is gewoon lekker.

Bijvoorbeeld. Ik zorg wel dat we bij voorkeur meerdere keren per dag groenten eten. Ik maak me niet druk als de kinderen een keer brood met chocopasta mee naar school hebben. Ik word wel boos als mijn man twéé keer achter elkaar chocopasta meegeeft 😉

 

En zo heeft iedereen een eigen 80-20-verhouding waar hij zich prettig bij voelt. De truc is vooral om je niet te druk te maken over de 20% rotzooi die je binnenkrijgt. Ook niet als dat een weekje per ongeluk 40% is – zolang je uiteindelijk maar teruggaat naar die 20%. Het is interessant om voor jezelf eens na te gaan waar die balans voor jou ligt, en of het lukt om jezelf daaraan te houden. Waar bestaat jouw 20% uit – en de 80% die wél gezond is? Die is tenslotte het belangrijkst…

 

De vraag van vandaag:
Waar bestaat jouw 20% uit?
Vertel het ons in de reacties!

Reageren? Gezellig!

Reacties (10)

  • Pingback:De 80/20 regel voor je gezondheid

  • Henriette

    Te weinig water drinken! Vooral omdat het zo ‘zwaar’ in je buik voelt.
    Ik hoorde een goede tip, sindsdien gaat het beter: lauw water drinken. Je kunt checken of het water wat je zojuist dronk te koud was door een beetje voorover te buigen en je buik te laten schudden. Hoor je klotsen? Dan was het water dus te koud.
    Lauw water ligt veel minder zwaar op de maag.
    Nou schijnt uit de warme kraan water drinken ook niet goed voor je te zijn maar die tackelen we dan later wel weer :-)

  • Ai, ik heb gister een overheerlijke pizza besteld en teveel ervan gegeten. Met een volle pens zit ik op de bank maar eens in de zoveel tijd wil ik dat echt. Morgen wel lekkere eigen maiskolven kluiven, net deze week geoogst. Zonder groente ga ik bijna geen dag. Mijn truc is ook het niet in huis halen, chocolade is toch soms wel mijn zwakte…

  • Inge

    koffie (1 tje, allé 2, nou 3 dan maar) en te weinig water drinken (zo koud), soms cognac naast de groene thee 😉 . frietjes, beste uitvinding ever.
    naast het dagdagelijkse van massa’s groenten, soepen, granen, zeewier. weinig vlees. soms vis. weinig fruit (behalve plaatselijk fruit, soms) want daar geloof ik niet in,en dat scheelt ergens niet in geloven 😉

  • Janine

    Sinds ik begrepen heb dat perfectionisme helemaal geen kwaliteit is, op welk gebied dan ook, zit ik een stuk korter bij de 80%:-)
    Maar wat me enorm frustreert is dat waar het mijn zoontje betreft de 20% volledig opgeslokt wordt buitenshuis waardoor ik nagenoeg 100% moet leveren. Daar heb ik helemaal geen zin in!

  • Izerina

    Ik vind het moeilijk ,die 20% niet te laten opsouperen door koek e.d.,die een ander aanbiedt.Ik heb nog moeite met “nee”zeggen,terwijl ik vaak dat lekkers niet eens echt lekker vind.

  • Gisteren lekker friet gebakken, twee kroketten erbij en mayonaise, ’s avonds bier met chips en zoute stokjes. Best lekker, maar ik geniet eigenlijk meer van mijn doorgaans zuivel- granen- en suikervrije zelfgemaakte verse maaltijden. Hoe stom is het om dan toch friet te gaan lopen eten…. tijdgebrek, vertel ik mezelf 😉

  • Ierdwyfke

    Oeh… Eeeh…
    Mijn zelf gebakken (spelt/amandel) muffins met chocolade stukjes, koffie alles, hagelslag op mijn (spelt/zaden) brood en ik eet nauwelijks tot geen fruit.
    Wel veel (kiem) groente, geen aardappels maar wel bonen of volkoren (spelt) pasta
    Afgezien van de slechte 20% is het wel allemaal biologisch, ook het fruit wat ik dan weer niet eet.

  • Karin

    Oeh perfectionisme, ja, dat komt hier ook af en toe om de hoek kijken… Mijn 20% bestaat voornamelijk uit koffie met suiker en te weinig water drinken. Vooral dat laatste is echt een lastige. Ik sport veel en drink te weinig en hoewel ik weet dat dat mijn grootste valkuil is, krijg ik dit niet in mijn systeem.

  • Alyson

    Mijn 20 % bestond uit de zak minifriet (naturel, dat dan weer wel) en een groot stuk chocola met hazelnoten. Ik had nachtdienst en dan heb ik dat soort trek (-:.